Serce Polaków nie ma dziś łatwego życia. Z badania ARC Rynek i Opinia przeprowadzonego dla firmy ubezpieczeniowej Warta wynika, że 64 proc. respondentów ma świadomość, iż codzienne zaniedbania zwiększają ryzyko chorób układu krążenia. Ta wiedza jednak zbyt rzadko przekłada się na realne działania.
Najczęściej wskazywane zaniedbania dotyczą podstaw codziennej profilaktyki. Aż 41 proc. badanych przyznaje, że nie dba o regularną aktywność fizyczną. Na kolejnych miejscach znalazły się zdrowa dieta, zaniedbywana przez 34 proc. respondentów, oraz odpowiednia ilość snu i regeneracji, z czym problem ma 32 proc. ankietowanych.
Niepokojąco wygląda również kwestia używek. Co piąty Polak przyznaje, że ma trudność z unikaniem papierosów, w tym e-papierosów. Z kolei co dziesiąty wskazuje alkohol jako obszar, nad którym nie panuje w wystarczającym stopniu. Badanie pokazuje także wyraźne różnice między kobietami i mężczyznami. Mężczyźni częściej sięgają po używki, natomiast kobiety rzadziej uprawiają sport.
Szczególnie alarmujące są dane dotyczące najmłodszych dorosłych. W grupie 18–24 lata niemal połowa respondentów, bo 48 proc., przyznaje, że zaniedbuje sen i regenerację. Z kolei 40 proc. młodych osób deklaruje, że nie radzi sobie ze stresem. To właśnie w tej grupie widać wyraźnie, jak styl życia może odbijać się na zdrowiu już na wczesnym etapie dorosłości.
Wyniki badania pokazują też, że choć 8 na 10 Polaków słusznie uważa, iż zawał nie dotyczy wyłącznie osób starszych, to nadal część młodych żyje w poczuciu złudnego bezpieczeństwa. Co dziesiąty respondent w wieku 18–34 lata uważa, że problem ten go nie dotyczy. To podejście może opóźniać reakcję na pierwsze symptomy i zniechęcać do profilaktyki.
Nie brakuje też błędnych przekonań związanych z codziennym dbaniem o zdrowie. Co piąta osoba uważa, że osoby z chorobami serca powinny unikać wysiłku fizycznego. Tymczasem aktywność, odpowiednio dobrana do stanu zdrowia i zaleceń lekarza, jest jednym z ważnych elementów profilaktyki i leczenia.
Badanie pokazało również, że w społeczeństwie nadal mocno trzymają się popularne mity żywieniowe i zdrowotne. Co trzecia osoba nie potrafi ocenić, czy codzienne jedzenie jajek szkodzi sercu, a co piąta jest przekonana, że tak właśnie jest. Jeszcze większa niepewność dotyczy alkoholu. Aż połowa badanych nie wie, czy czerwone wino szkodzi, czy pomaga, a 21 proc. nadal wierzy w jego prozdrowotne działanie.
Na tym nie koniec. Co dziesiąty Polak uważa, że pomiary ze smartwatcha mogą zastąpić profesjonalne badanie u lekarza. Najczęściej są o tym przekonani młodzi dorośli w wieku 25–34 lata. W tej grupie odpowiedź twierdzącą wskazało aż 17 proc. respondentów.
Wśród błędnych przekonań pojawia się też uproszczone myślenie o diecie. Co trzeci badany uważa, że wystarczy odstawić słodycze, aby odżywiać się zdrowo dla serca. Najczęściej z takim stwierdzeniem zgadzają się osoby w wieku 35–44 lata. Jednocześnie badanie pokazuje, że pod względem wiedzy żywieniowej najlepiej wypada najmłodsza grupa dorosłych. Wśród respondentów w wieku 18–24 lata niemal 60 proc. nie zgadza się z tym mitem.
Do wyników badania odniosła się dr Anna Bartusiak-Chatys, kardiolog. Jak podkreśla, smartwatch może być przydatnym narzędziem do monitorowania podstawowych parametrów, zwłaszcza podczas aktywności fizycznej, ale nie jest w stanie zastąpić wiedzy medycznej i profesjonalnej diagnostyki. Ekspertka zwraca też uwagę, że przekonania o „zdrowotnym” winie czy rzekomo szkodliwych jajkach to efekt dawnych, niepotwierdzonych informacji, które mimo upływu lat nadal funkcjonują w świadomości społecznej.
W jej ocenie zdrowa dieta dla serca nie sprowadza się wyłącznie do ograniczenia słodyczy. Równie ważne jest unikanie czerwonego mięsa, produktów wysokoprzetworzonych oraz dbanie o właściwą podaż składników odżywczych.
Na problem zdrowia serca zwraca uwagę także Warta, odnosząc się do własnych danych z 2025 roku w obszarze ubezpieczeń na życie. Jak wynika z informacji firmy, każdego dnia wypłacano średnio 2 tysiące świadczeń, a aż 9 na 10 z nich dotyczyło zdrowia klientów i ich bliskich.
Zdaniem ekspertów zdrowy styl życia powinien iść w parze z odpowiedzialnym planowaniem bezpieczeństwa finansowego. Poważne diagnozy, takie jak zawał czy udar, wpływają nie tylko na stan zdrowia, ale również na sytuację zawodową i budżet całej rodziny. Koszty leczenia, rehabilitacji i badań mogą być znaczącym obciążeniem, szczególnie gdy choroba oznacza czasowe lub długotrwałe wyłączenie z pracy.
Wnioski z badania są jednoznaczne. Polacy w dużej mierze wiedzą, co szkodzi sercu, ale w codziennym życiu wciąż zbyt rzadko przekuwają tę wiedzę w działanie. To ważny sygnał nie tylko dla lekarzy i instytucji zdrowotnych, ale też dla samych mieszkańców regionów i lokalnych społeczności. Bo profilaktyka zaczyna się nie w gabinecie, ale w codziennych wyborach: przy stole, w rytmie dnia, w ilości snu i w sposobie radzenia sobie ze stresem.