Komisja ds. zdrowia Aglomeracji Rzeszowskiej została powołana jako narzędzie współpracy samorządów w sprawach dotyczących zdrowia mieszkańców. Nowe gremium ma zajmować się m.in. dostępnością lekarzy specjalistów, profilaktyką, zdrowiem psychicznym, opieką nad seniorami oraz bezpieczeństwem zdrowotnym na obszarze aglomeracji liczącej około pół miliona mieszkańców.
Stowarzyszenie Samorządów Terytorialnych Aglomeracji Rzeszowskiej powołało Komisję ds. zdrowia Aglomeracji Rzeszowskiej. O jej utworzeniu poinformowano podczas konferencji prasowej poświęconej wyzwaniom zdrowotnym mieszkańców regionu. Jak podkreślano, zdrowie jest jednym z najważniejszych tematów dla samorządów, ponieważ dotyczy codziennego funkcjonowania rodzin, seniorów, dzieci, młodzieży i osób aktywnych zawodowo.
Przewodniczący Stowarzyszenia, starosta rzeszowski Krzysztof Jarosz, zaznaczył, że aglomeracja rzeszowska obejmuje obszar zamieszkiwany przez około pół miliona osób. To sprawia, że kwestie związane z dostępem do świadczeń, profilaktyką i organizacją opieki zdrowotnej nie mogą być rozpatrywane wyłącznie z perspektywy jednej gminy czy jednego powiatu.
Nowa komisja ma być miejscem dyskusji, analizowania problemów i wypracowywania rekomendacji. W jej skład weszli przedstawiciele samorządów z obszaru aglomeracji, w tym m.in. Zygmunt Frańczak, burmistrz Miasta Dynów, Barbara Pilawa-Kraus, wicestarosta łańcucki, Tomasz Skoczylas, burmistrz Głogowa Małopolskiego, Andrzej Kraska, burmistrz Sokołowa Małopolskiego, Jacek Maternia, wójt gminy Krasne, Joanna Wdowik-Mika, przewodnicząca Rady Gminy Świlcza, Krzysztof Jarosz, starosta rzeszowski oraz Sławomir Porada, wójt gminy Trzebownisko, który został przewodniczącym komisji.
Jak wyjaśniono podczas konferencji, zaproszenie do udziału w pracach zostało skierowane do wszystkich samorządów tworzących Aglomerację Rzeszowską. Przedstawicieli delegowały te jednostki, które zadeklarowały chęć aktywnego udziału w pracach komisji.
Sławomir Porada, przewodniczący Komisji ds. zdrowia Aglomeracji Rzeszowskiej, podkreślił, że nowe gremium ma być odpowiedzią na realne wyzwania, z którymi mierzą się zarówno mieszkańcy, jak i samorządowcy. Jak zaznaczył, nie chodzi o ciało działające wyłącznie opiniodawczo, ale o platformę współpracy samorządów, placówek medycznych, ekspertów i organizacji społecznych.
Głównym celem komisji ma być poprawa jakości i dostępności opieki zdrowotnej w całej aglomeracji. Przewodniczący zwrócił uwagę, że zdrowie publiczne nie kończy się na granicach jednej gminy lub miasta. Mieszkańcy pracują, uczą się i korzystają z usług medycznych w różnych miejscowościach, dlatego część problemów powinna być diagnozowana i rozwiązywana ponadlokalnie.
Komisja ma pracować w oparciu o pięć głównych obszarów. Pierwszym z nich jest dostępność do lekarzy specjalistów i świadczeń zdrowotnych. Podczas konferencji wskazywano, że mieszkańcy coraz częściej sygnalizują długi czas oczekiwania na wizyty, diagnostykę i rehabilitację. Wśród szczególnie ważnych specjalizacji wymieniono m.in. psychiatrię dziecięcą, geriatrię, kardiologię, okulistykę i neurologię.
Jednym z planowanych działań ma być stworzenie wspólnej mapy potrzeb zdrowotnych Aglomeracji Rzeszowskiej. Taki dokument miałby pomóc wskazać miejsca, w których występują największe deficyty, tzw. białe plamy w dostępie do świadczeń oraz obszary wymagające lepszej koordynacji transportu, diagnostyki i opieki nad pacjentami.
Drugim ważnym tematem będzie zdrowie psychiczne. Jak podkreślono, jest to jeden z największych problemów współczesności i dotyczy nie tylko dzieci oraz młodzieży, ale także osób dorosłych i seniorów. Komisja chce wspierać działania związane z profilaktyką depresji, pomocą psychologiczną w szkołach, przeciwdziałaniem uzależnieniom, aktywizacją seniorów oraz ograniczaniem izolacji społecznej.
Trzecim obszarem pracy komisji będzie starzenie się społeczeństwa. Samorządowcy zwracali uwagę, że aglomeracja rzeszowska rozwija się dynamicznie, ale równocześnie mierzy się z procesami demograficznymi, które wymagają długofalowego planowania. Chodzi m.in. o rozwój opieki geriatrycznej, opieki długoterminowej, wsparcia dla opiekunów osób niesamodzielnych, usług środowiskowych oraz teleopieki.
Czwartym fundamentem ma być profilaktyka i edukacja zdrowotna. Przedstawiciele komisji podkreślali, że system ochrony zdrowia nie może opierać się wyłącznie na leczeniu skutków chorób. Potrzebne są wspólne programy dotyczące chorób cywilizacyjnych, otyłości dzieci i młodzieży, aktywności fizycznej, profilaktyki nowotworowej, szczepień oraz zdrowego stylu życia.
Piątym obszarem będzie bezpieczeństwo zdrowotne i reagowanie w sytuacjach kryzysowych. Doświadczenia pandemii COVID-19 pokazały, jak istotna jest współpraca samorządów, służb i placówek medycznych. Komisja ma pracować nad poprawą koordynacji działań kryzysowych, analizą zabezpieczenia medycznego aglomeracji oraz przygotowaniem wspólnych procedur reagowania.
Podczas konferencji pytano również o to, kiedy mieszkańcy mogą spodziewać się pierwszych efektów prac komisji. Sławomir Porada wyjaśnił, że w najbliższych tygodniach i miesiącach planowane jest zaproszenie ekspertów ze środowiska naukowego, menedżerów ochrony zdrowia oraz przedstawicieli sektora publicznego i niepublicznego. Efektem tych prac mają być rekomendacje dotyczące potrzeb zdrowotnych aglomeracji.
Podkreślono przy tym, że komisja nie zastępuje instytucji odpowiedzialnych za finansowanie i organizację systemu ochrony zdrowia, takich jak Narodowy Fundusz Zdrowia czy Ministerstwo Zdrowia. Jej zadaniem ma być inicjowanie działań, diagnozowanie problemów i wskazywanie rozwiązań, które mogą później stać się podstawą decyzji na poziomie samorządowym, wojewódzkim lub rządowym.
W odpowiedzi na pytania o koszty działania komisji zaznaczono, że jej członkowie będą pracować społecznie. Ewentualne wydatki mogą dotyczyć m.in. organizacji konferencji lub spotkań eksperckich, jednak — jak zapewniono — nie przewiduje się dużych nakładów obciążających budżet aglomeracji.
Starosta rzeszowski Krzysztof Jarosz poinformował również, że Komisja ds. zdrowia jest pierwszą komisją tematyczną powołaną w ramach Aglomeracji Rzeszowskiej. Nie wykluczono powstania kolejnych gremiów, jeśli pojawi się taka potrzeba. Jak zaznaczono, celem nie jest tworzenie dokumentów, które trafią na półkę, ale wypracowanie konkretnych działań adekwatnych do problemów mieszkańców.
Jako przykład praktycznego podejścia do spraw zdrowotnych wskazano m.in. opiekę koordynowaną, rozwijaną w ZOZ nr 2. Chodzi o rozwiązania, w których lekarz rodzinny współpracuje ze specjalistami, konsultując wyniki badań pacjentów i pomagając szybciej zaplanować dalsze leczenie. Takie działania mają lepiej wykorzystywać dostępny czas lekarzy i ograniczać konieczność samodzielnego krążenia pacjentów między różnymi gabinetami.
Powołanie Komisji ds. zdrowia Aglomeracji Rzeszowskiej pokazuje, że samorządy chcą traktować kwestie zdrowotne jako jeden z priorytetów rozwoju regionu. Dostęp do lekarzy, profilaktyka, opieka nad seniorami, zdrowie psychiczne i bezpieczeństwo zdrowotne to tematy, które bezpośrednio wpływają na jakość życia mieszkańców. Od tego, czy komisji uda się przełożyć analizy na konkretne rekomendacje i programy, zależeć będzie praktyczne znaczenie tej inicjatywy dla całej aglomeracji.
