W Jarosławiu odbyło się wydarzenie, które na długo pozostanie w pamięci uczestników. W piątkowe popołudnie, 17 kwietnia 2026 roku, z inicjatywy i na zaproszenie starosty powiatu jarosławskiego Kamila Dziukiewicza, w salach Jarosławskiego Ośrodka Kultury i Sztuki zorganizowano spotkanie pod hasłem „Opowiem Ci o Sprawiedliwych. Rodzina Ulmów – świadkowie nadziei”.
To była uroczystość pełna skupienia, refleksji i emocji. Publiczność zgromadzona w zabytkowym gmachu dawnego „Sokoła” miała okazję pochylić się nad historią błogosławionej Rodziny Ulmów z Markowej – symbolem odwagi, poświęcenia i bezinteresownej miłości bliźniego w jednym z najtragiczniejszych okresów XX wieku.
Historia Józefa i Wiktorii Ulmów oraz ich dzieci: Stasi, Basi, Władzia, Frania, Antosia i Marysi, do dziś porusza i skłania do zadawania pytań o granice człowieczeństwa.
W 1942 roku rodzina zdecydowała się przyjąć pod swój dach ośmioro Żydów, choć miała świadomość, że za taką pomoc grozi śmierć. Tragiczny finał tej decyzji jest dziś jednym z najbardziej przejmujących świadectw okupacyjnego terroru. Po donosie dom Ulmów został otoczony przez niemiecką żandarmerię. Najpierw zamordowano ukrywanych Żydów, a następnie Józefa, ciężarną Wiktorię oraz ich dzieci.
Jarosławskie wydarzenie nie ograniczyło się jednak wyłącznie do przypomnienia historii rodziny z Markowej. Spotkanie stało się także przestrzenią do oddania hołdu Sprawiedliwym z powiatu jarosławskiego. Jednym z najbardziej podniosłych momentów uroczystości było pośmiertne uhonorowanie medalami „Ratującym Życie” śp. Jadwigi Laski z Miękisza Nowego oraz śp. Tomasza Krupy z Jankowic. Odznaczenia w imieniu zmarłych odebrali Dorota Czernysz – wnuczka Jadwigi Laski oraz Leszek Krupa – syn Tomasza Krupy.
Podczas uroczystości starosta Kamil Dziukiewicz podkreślił, że to szczególne odznaczenie jest wyrazem pamięci, wdzięczności i szacunku wobec ludzi, którzy pozostawili po sobie piękne dziedzictwo dobra. Zaznaczył również, że choć bohaterów tych nie ma już dziś wśród nas, ich postawa nadal może być ważnym drogowskazem dla kolejnych pokoleń.
Starosta zwrócił też uwagę, że świat wciąż potrzebuje ludzi dobrych, odważnych i wrażliwych, którzy potrafią dostrzec drugiego człowieka w potrzebie. Jak podkreślił, zarówno Rodzina Ulmów, jak i uhonorowani podczas spotkania mieszkańcy powiatu jarosławskiego pokazują, że bohaterstwo bardzo często ma cichy, codzienny wymiar.
Program wydarzenia został przygotowany w taki sposób, by nie tylko przybliżyć historię, ale również zachęcić uczestników do głębszej refleksji. Ważnym punktem spotkania była prelekcja poświęcona ocalaniu człowieczeństwa w obliczu zła oraz historii Holokaustu, którą wygłosiła przewodniczka Muzeum Ulmów Renata Kunysz. Uczestnicy obejrzeli także projekcję koncertu beatyfikacyjnego „Rodzina Ulmów – Sprawiedliwi z Markowej”, na który przed laty zapraszał papież Franciszek.
Zwieńczeniem wydarzenia był wernisaż wystawy „Rodzina Ulmów. Honorując Sprawiedliwych”. Ta część spotkania stała się symbolicznym domknięciem całej uroczystości i jeszcze jednym przypomnieniem, że pamięć o takich postawach nie może ograniczać się do podręczników historii czy okazjonalnych rocznic.
Współorganizatorem wydarzenia było Muzeum w Jarosławiu Kamienica Orsettich. Spotkanie odbyło się pod patronatem honorowym arcybiskupa Adama Szala, Metropolity Przemyskiego, Bazyliki Świętej Cecylii na Zatybrzu w Rzymie oraz posła na Sejm RP Tadeusza Chrzana. Partnerem wydarzenia był Jarosławski Ośrodek Kultury i Sztuki.
Takie inicjatywy mają szczególne znaczenie dla lokalnej wspólnoty. Nie tylko przypominają o tragicznych kartach historii, ale też pokazują, że także w powiecie jarosławskim są ludzie, których postawa zasługuje na trwałą pamięć i uznanie. Spotkanie w Jarosławiu było więc nie tylko lekcją historii, ale również ważnym głosem w obronie wartości, które pozostają aktualne niezależnie od czasu – szacunku dla życia, solidarności i odpowiedzialności za drugiego człowieka.
